Kaynakçası: Yok
Dosya Boyutu: 155 KB
Eklenme Tarihi: 13-12-08
Dosya Şifresi: www.odevsec.com
Dosya Açıklaması : Octaveı getiren üç sandık yüklü at arabası sokağın başında durdu. Kasım ayının karanlık öğleden sonrasında havanın soğuk olmasına aldırmayan genç adam camlardan birini açıp dışarı baktı. İç içe geçmiş sokaklarda insanların kaynadığı bu kalabalık mahallede birden kararan güne şaşırmıştı. Depreşen atlarına söven arabacılar, kaldırımlarda birbirine çarparak geçen insanlar, mağazalardan akan tezgahtar ve müşteriler onu şaşırtıyordu; çünkü her ne kadar Parisin daha temiz olmasını umuyorsa da bu koşuşturmacayı beklemiyor, buranın gözüpek adamların iştahına açık bir kent olduğunu duyumsuyordu. Arabacı eğilerek sordu: - Choiseul Geçidi mi demiştiniz? - Hayır; Choiseul Sokağı... Yeni bir ev olduğunu sanıyorum. Araba hemen yandaki sokağı dönünce ev baştan ikinci konumdaydı: Dört katlı büyük apartmanın taş duvarları komşu evlerin yosunlaşmış duvarları yanında pek kararmamış sayılmazdı. Kaldırıma inen Octave evi, aşağıdaki ipekçi dükkanından ortadaki giriş katına ve en üstte terasa açılan geri daireye kadar şöyle bir süzdü. Birinci katta küçük kadın başı yontularıyla süslü balkon demirleri, taş üzerine doğrudan yontulmuş pencere doğramaları vardı. Onun altındaki giriş kapısı çok daha süslüydü, iki meleğin tuttuğu kapı numarası gaz lambasıyla aydınlatılmıştı. Sarışın, şişman bir adam kapıdan çıkarken Octaveı görünce durakladı: - Vay! Geldiniz demek! Sizi yarın bekliyorduk. - Plassansdan bir gün önce ayrıldım, dedi genç adam; yoksa oda henüz hazır değil mi? - Oh! Hazır, hazır... On beş gün önceden kiraladım ve hemen istediğiniz gibi döşettim. Gelin sizi dairenize götüreyim. Octaveın itirazlarına karşın onunla içeri girdi. Arabacı üç sandığı kaldırıma indirmişti. Kapıcı dairesinde dikilen, yüzü diplomat traşlı bir adam ciddi bir yüzle Moniteur gazetesini gözden geçiriyordu. Ama kapısı önüne yığılan üç sandıkla ilgilenmeye gönül indirdi; dışarı gelip kendi deyimiyle üçüncü katın mimarına sordu: - Mösyö Campardon, gelen beklediğiniz bay mı acaba? - Evet, Mösyö Gourd, bu bay dördüncü kattaki odayı adına kiraladığım Mösyö Octave Mouret. Odasında yatacak ve yemekleri bizimle yiyecek... Bay Mouret karımın akrabalarından olur. Octave girişteki yapay mermer duvarları ve tavan süslemelerini inceliyordu. Dipteki betonla kaplanmış avlu soğuk bir hava veriyordu. Avlunun köşesinde bir arabacı koşumlarını bezle siliyordu. Bu avlunun güneş gördüğü söylenemezdi. Bu arada kapıcı Gourd sandıkları inceliyordu. Onları ayakkabısıyla yoklayıp ağır olduklarını anlayınca daha saygılı oldu; servis merdiveninden taşıtmak için bir hamal arayacağını söyledi. Kapıdan içeri bağırdı: - Madam Gourd, ben çıkıyorum. Kapıcı dairesinde, döşemesi kırmızı çiçekli halıyla kaplı küçük bir salon görünüyordu. Kapısı yarı aralık bir yatak odasında koltuğa uzanmış, başı kurdeleli şişman bir kadın hiçbir şey yapmadan oturuyordu. - Haydi! çıkalım, dedi mimar Campardon. Koridorun maun kapısını iterken kapıcı hakkında bilgi vermek istedi: - Mösyö Gourd daha önce Dük dö Vaugeladeın hizmetinde çalışmış. - Öyle mi? dedi Octave. - Evet; sonra Mort-la-Villeden dul bir kadınla evlenmiş, hatta orada bir evleri var. Emekliye ayrılmak için kira gelirlerinin üçbin franka çıkmasını bekliyorlar. Çok uygun bir kapıcı ailesi... Koridor ve merdivenin süslenmesi için epey uğraşılmıştı. Yaldızlı bir kadın büstü üzerine kondurulmuş üç gaz lambası, duvarlardaki yapay mermerler, demir trabzanın maun kaplaması ve merdivenlerdeki kırmızı halı göz kamaştırıyordu. Ama Octaveın dikkatini çeken başka şeydi: Havada bir sera sıcaklığı, birisinin yüzüne üflediği sıcak bir soluk var gibiydi. Sordu: - Ah! merdivenleri de ısıtıyorlar, öyle mi? - Sanıyorum, dedi Campardon. Şimdilerde yaşamasını bilen ev sahipleri bu harcamadan kaçınmıyorlar. Bu apartman çok, çok iyidir... Göreceksiniz, azizim, dairelerde oturanlar çok uygun insanlardır. Merdivenleri çıkarken bir yandan da dairelerde oturanları sayıyordu. Her katta biri ön cepheye, öteki avluya bakan iki daire vardı. Önce giriş katının tümünü kaplayan ve ipekçi dükkanının sahibi Mösyö Auguste Vabredan söz etti. Kendisi apartman sahibinin büyük oğluydu. Birinci katın avlu tarafındaki dairede mal sahibinin diğer oğlu Teophile Vabre, ön tarafta da mal sahibinin damadı ve yargıtayda danışman olan Mösyö Duveyrier kayınbabasıyla birlikte oturuyordu. - Daha kırk beş yaşında yüksek mahkemede görevli, nasıl yaman adam, değil mi? dedi Campardon ve ekledi: Her katta su ve havagazı tesisatı var. Her katın holünde, merdiveni soluk bir gün ışığıyla aydınlatan bir pencere ve önünde küçük bir banket vardı. Mimar yaşlı kimselerin burada oturup soluk alabileceklerine dikkat çekti. İkinci katı geçerken dairelerde oturanlar hakkında bilgi vermeyince Octave sordu: - Ya burada kimler oturuyor? - Ah! Onları kimse ne tanır, ne de görür. Her yerde ufak bir kusur bulunur derler ya... Adam muhasebecilik yapıyormuş. Bunu söylerken aşağı gören bir anlatımı vardı. Ama üçüncü katta neşesi yerine geldi. Avluya bakan daire ikiye bölünmüştü: Birinde yalnız yaşayan talihsiz bayanın adı Madam Juzeurdü. Diğerini kiralamış olan çok soylu beyefendi haftada bir gün işleri için geliyordu. Campardon bunları söylerken bir yandan da ön tarafa bakan dairenin kapısını açıyordu: - Burası da bizim yerimiz; içerden anahtarınızı almam gerekiyor... Önce sizin odanıza çıkalım, sonra eşimle görüşürsünüz. Yalnız kaldığı o iki dakika içinde Octave merdivendeki sessizliğin içine işlediğini duyumsadı. Trabzana eğilip aşağı ve yukarı baktı. Bu sessizlik sıkı sıkıya kapalı kentsoylu salonlarının ölü sessizliğiydi. Kapalı kapılar ardında dürüst kazanılmış paraların uçurumları vardı. Campardon anahtarla geri geldi. - Şimdi sizin kata çıkalım. Komşularınız mükemmel insanlar: Ön tarafta Josserand ailesi var: Baba Saint-Joseph kristal fabrikasında kasadarlık yapıyor. Evlenecek iki kızları var. Sizin taraftaki komşunuz Pichon ailesi; para içinde yüzmüyorlar, ama terbiyeli bir karı koca... Böyle bir apartmanda bile her yerin kiralanması gerekir, değil mi? Üçüncü kattan sonra kırmızı halı bitiyor, gri bir muşamba başlıyordu. Böyle saygın bir evde oturacağı için keyiflenen Octave bunu biraz buruk karşıladı. Odasına giden koridora doğru mimarın peşinden yürürken, yandaki yarı açık kapıdan bir beşiğin başında duran genç bir kadın gördü. Kadın gürültüye başını kaldırdı. Sarışın kadının açık renk gözleri boş boş bakıyordu. Octaveın zihninde bu bakış kaldı, çünkü kadın yakalanmış gibi yüzü kızararak kapıyı kapadı. Campardon sonunda servis merdivenine bitişik bir kapının önünde durdu. Daha yukarda hizmetçilerin odaları bulunuyordu. - İşte burası sizin yeriniz. Oldukça büyük ve kare şeklindeki oda mavi çiçekli gri duvar kâğıtlarıyla kaplı ve sade döşenmişti. Bir paravanayla ayrılan yatağın bir köşesinde el yıkamaya yetecek kadar bir tuvalet masası konmuştu. Octave doğrudan pencereye gitti. Yeşilimsi bir aydınlığın düştüğü avluda beton zeminin bir kenarında bakır bir musluk parlıyordu. Ve yine sessizlik; birbirinin eşi beyaz perdeli sıra sıra pencerelerde ne bir çiçek saksısı, ne bir kuş kafesi bulunuyordu. Sol taraftaki bitişik apartmanın duvarını saklayabilmek için üzerine yalancı pencereler boyanmıştı. - Ah! Burası tam bana göre! dedi Octave sevinçle. - Sahi, değil mi? Kendime kiralıyormuş gibi döşettim. Mobilyalar nasıl? Genç bir adama başlangıç için bu kadarı yeterli. Daha sonra, bakarız... Octave onun ellerini sıkarak teşekkür etmek isteyince, ciddi bir sesle ekledi: - Yalnız, azizim, sakın ha! Burada fazla gürültü etmek yok; özellikle kadın getirmeyin! İnanın bana, bir kadın getirdiğiniz duyulursa ayaklanma olur. - Endişe etmeyin, derken genç adam biraz endişeliydi. - Yok, sahiden söylüyorum, başı derde girecek olan benim... Evi gördünüz: Yüksek bir kentsoylu ahlakına sahip, hatta aramızda kalsın, biraz fazla saygın bir havası var. Gördüğünüz gibi, ne bir ses, ne bir gürültü... Bir şey olur da Mösyö Gourd mal sahibi Mösyö Vabrea şikayet ederse ikimizin de başı belaya girer. Öyleyse, ikimizin de iyiliği için, apartmana saygılı olun. Bu kadar saygınlığı beğenen Octave ant içti. O zaman Campardon, çevresine bir göz atıp göz kırptı ve fısıltılı bir sesle: - Ama dışarda kimse size karışamaz, değil mi? Paris bu işler için yeterince büyük, herkese yer var. Aslında benim gibi bir sanatçı bunları umursamaz. Bir hamal sandıkları çıkarıyordu. Yerleşme bitince mimar Octaveın temizlenişini bir baba gibi izledi. Sonra ayağa kalktı: - Şimdi, inip karımı görelim. Üçüncü kattaki dairelerine gelindiğinde esmer, ince yapılı ve fettan bir hizmetçi kız hanımının işi olduğunu bildirdi. Campardon genç dostunu rahat ettirebilmek için ona daireyi gezdirdi. Yaldızlı ve beyaz boyalı büyük salonun yanında yeşile boyalı küçük bir salonu çalışma odasına dönüştürmüştü. Yatak odasına giremediler; daha sonra girdikleri yemek odası tümüyle ahşap döşeliydi. Octave hayran kalmıştı: - Ah! Ne kadar zengin duruyor! - Gerçekten öyle. Bu ev göze hoş gelecek biçimde yapılmış, ama duvarları fazla kurcalamamak gerekiyor; on iki yıllık yapı, şimdiden çatlaklar başlamış... Ama yine de sağlam sayılır, bizi götürür. Solda avluya bakan oda kızı Angelein yatak odasıydı; bembeyaz boyası bu kasım akşamında odaya bir mezar hüznü veriyordu. Koridorun sonundaki mutfağı, her şeyi görmek gerekir diyerek mutlaka göstermek istedi. - Girin, dedi kapıyı iterek. Mutfakta bir gürültü koptu. Soğuk olmasına karşın ardına kadar açık olan pencerenin önünde esmer hizmetçi kız ve yaşlı, şişman aşçı kadın vardı. İkisi de sırtları gerilmiş bir biçimde avludan aşağı bağırıyorlardı. Dar avlunun karanlığından yükselen kahkaha ve sövgü dolu bağırışlar onlara yanıt veriyordu. Bu sanki bulaşık suyunun boca edilmesi gibi bir şeydi; tüm apartmanın hizmetçileri içlerini boşaltıyorlardı. Octave ana merdivenin saygın havasını anımsadı. İki kadın bir önseziyle geri döndüler. Efendilerini bir beyle birlikte karşılarında görünce donakaldılar. Hafif bir ıslık sesi üzerine avludaki tüm pencereler birer birer kapandı ve o ölüm sessizliği geri geldi. - Nedir bu, Lisa? diye sordu Campardon. - Ah efendim, dedi hizmetçi kız, yine pasaklı Adele penceresinden aşağı hayvan barsakları atmış. Efendim Mösyö Josseranda iki çift laf etse iyi olur. Campardon bu işe karışmak istemediğinden ciddi bir yüzle geri çıktı. Çalışma odasına döndüklerinde Octavea yaptığı açıklamaları sürdürdü: - İşte gördüğünüz gibi, her katta aynı yerleşim düzeni yineleniyor. Ben üçüncü katta olduğum halde iki bin beş yüz frank kira ödüyorum. Kiralar her geçen gün artıyor... Mösyö Vabre bu apartmandan en az yirmi iki bin frank kira alıyordur. Daha da artacağı söyleniyor, çünkü Borsa Alanından Operaya yeni bir cadde açılacağı söyleniyor. Şu işe bakın, on iki yıl önceki yangından ucuza kapattığı arsaya yaptığı bu yapının böyle değerleneceğini kim bilebilirdi ki? Çalışma odasındaki resim masasının üzerinde Octave küçük bir Meryem Ana yontusu gördü. Şaşkınlığını gizleyemeden Campardona baktı, çünkü onu Plassansda dine pek önem vermediği günlerinden tanıyordu. Ah! Size söylememiştim, dedi Campardon hafifçe kızararak. Evreux Bölgesi kiliselerinin resmi mimarlığına atandım. Fazla bir şey değil, yılda iki bin frank kadar bir şey getiriyor işte. Arada bir oraya kadar gitmek gerekiyor. Ama bizim işimizde insan kartvizitine kilise mimarı yazdırabilirse iyi oluyor. Yüksek sosyetede aldığım işleri bir bilseniz. Konuşurken Meryem Ana yontusuna bakıyordu. - Aslında bu din işleri benim umurumda değil! diye söylendi. Fakat Octaveın güldüğünü görünce endişelendi. Bu genç adama niye açık konuşuyordu ki? Ciddi bir sesle cümlesini düzeltmeye çalıştı: - Umurumda veya değil... ah, azizim, siz de buralarda biraz yaşayınca herkes gibi davranacaksınız. Böylece kırk iki yaşından, yaşamın boşluğundan söz ederek şişman karnıyla çelişkili bir karaduygu havasına büründü. IV. Henri gibi sakal traşı ve dağınık saçlarıyla vermeye çalıştığı sanatçı havasının gerisinde zekası kısıtlı, iştahı büyük bir kentsoylunun köşeli çenesi göze batıyordu. Octaveın gözleri planların arasında bir Gazette de France (*) gazetesine takıldı. Daha da zor durumda kalan Campardon zile basıp hizmetçi kızı çağırdı, madamın.......